جایگاه کتابخانه های مراکز آموزش عالی علمی - کاربردی در تقویت بنیه علمی دانشجویان و بی توجهی مدیران
امروزه کتابخانه های دانشگاهی بامسائل و چالشهای زیادی روبرو هستند که عبارتند از ؛ محدودیت شدید منابع مالی ، افزایش حجم انتشارات و اطلاعات ، گشترش دانش پژوهشی ، تغییرات اساسی در نیازها و علایق کاربران و رفتارهای اطلاع یابی آنها ، تنوع محمل های اطلاعاتی، تحولات فنی در تولید و دسترسی به اطلاعات، تغییرات اساسی در بازار خذید و فروش منابع به ویژه منابع الکترونیکی ، مسئله حفاظت از مجموعه کتابخانه ها . شناسایی و معرفی معضلات موجود در کتابخانه های دانشگاهی از دیدگاه کتابداری و همچنین مقایسه این کتابخانه ها با استاندارد های کتابخانه ها ی دانشگاهی ایران نشان می دهد که تا چه اندازه با یک کتابخانه استاندارد فاصله داریم و چگونه می بایست این فاصله را پر کنیم . آگاهی از میزان اختلاف می تواند در برنامه ریزی های آینده کتابخانه ها بسیار مفید واقع گردد .همچنین می توان با بهره گیری از این تشخیص و با عنایت به کمبودها ومشکلات وضعیت کتابخانه ها را به لحاظ مجموعه سازی ،بهبود بخشید . مسلم است که حرکت رو به رشد مجموعه کتابخانه های دانشگاهی به عوامل متعددی وابسته است که مهمترین آنها عبارت است از؛ بودجه کافی ، نیروی انسانی متخصص کتابداری ،داشتن خط مشی مجموعه گستری ، توجه مدبرانه مدیران و مسئولان دانشگاهها و مانند آن ، که کمبود هر کدام به تنهایی می تواند بر رشد مجموعه کتابخانه اثر منفی داشته باشد .
يافته های تحقيقات به عمل آمده نشان می دهد که در اغلب موارد، علت عدم استفاده دانشجويان از کتابخانه، نداشتن نياز اطلاعاتی نيست بلکه ناتوانی در بهره گيری از سيستم کتابخانه است. عدم درک متقابل ميان کتابدار و استفاده کننده که باعث عدم درک اصطلاحات ارائه شده توسط کتابداران می شود و همچنین عدم هدایت دانشجویان بسوی تحقیق از سوی اساتید از جمله عوامل عدم استفاده از کتابخانه به شمار می آيد. برنامه آموزش استفاده از کتابخانه به دانشجويان جريان يادگيری فعال را می آموزد، و گنجاندن آن را در برنامه درسی دانشجويان ضروری می نمايد. کليه فعاليتهايی که در يک کتابخانه صورت می گيرد از نخستين مراحل که شامل انتخاب ،سفارش، و گردآوری مواد ومنابع است تا تنظيم وسازماندهی آنها، همه و همه به منظور ارائه مطلوبتر خدمات به استفاده کنندگان انجام می شود. طرز تلقی برخی کتابداران از حرفه خود که آنرا تنها حرفه ای خدماتی و نه آموزشی ـ خدماتی می انگارند، باعث ايجاد زمينه فکری منفی نسبت به حرفه کتابداري در ديدگاه ساير گروه ها (دانشجويان، اساتيد، و ساير کادر اداری دانشگاه و مراکز آموزش عالی ) شده است. کتابداران می توانند در اعتلا بخشيدن به رشته کتابداری و اطلاع رسانی و معرفی آن به عنوان بخش لاينفک برنامه آموزشی دانشجويان در تمام سطوح دانشگاهی نقشی کليدی داشته باشند. همچنین کتابداران با تجربه و کاردان می توانند د رمراکز دانشگاهی به عنوان مشاور اطلاعاتی هم به اساتید و هم به مدیران دانشگاهی خدمات اطلاعاتی ارائه دهند.درواقع می توان گفت آنچه که یک دانشگاه بزرگ را قوی وتوانمند می سازد تعداد دانشجویان نیست بلکه شهرت واعتبار آن به دانش وپژوهشی است که توسط دانشجویان واساتید انجام گرفته. بااین تفاسیر یک کتابخانه خوب وبه عبارتی یک کتابخانه دانشگاهی خوب صرفابه معنای کثرت کتب نیست وهمچنین به معنای موزه ای از مجله های قدیمی طلاکاری شده وجلد چرمی نیست بلکه اهداف کتابخانه های دانشگاهی ، افزایش انگیزه میزان مطالعه درمیان دانشجویان است، میزان تحقیقات مفید را نیز افزایش داده ودر نهایت تاثیر مطلوبی بر روند علم آموزی وکسب دانش می گذارد لذا تقویت کتابخانه در دانشگاهها از لحاظ کتب نوشتاری وبا سیستم الکترونیکی ودست یابی به سایت ها ونشریات الکترونیکی دیگر کشورها کمک شایا نی درجهت رسیدن به هدف داشته ونیازمند دقت وتوجه مسئولان به منظور رفع مشکلات دانشگاهها می شود. رسیدن به این آرمان ، نیازمند پشتکارقوی وعزم واراده همگانی است به این معنی، تدارک مجله ، دسترسی نامحدود به خدمات پیوسته وخدمات امانت بین کتابخانه ای ، تکثیر، باز نگه داشتن دایمی به همراه کارکنان متخصص مخصوصا رشته کتابداری و همچنین رشته کامپیوترو غیره ، اگر بستر به خوبی مهیا شودمشکلات موجود بر سر راه، تحقق نیازهای علمی وپژوهشی تاحدود بسیار زیادی برطرف خواهد شد.
البته گفتنی است در کشور ما گر چه کتاب وکتابخانه همواره جایگاه مناسبی داشته واجداد دانشمند وفرهنگ دوست ما به آن اهمیت زیادی داده اند اما کتابدار چندان مورد توجه نبوده وهم اکنون نیز چنین میباشد ودر استان ما فرد کتابدار وعلم کتابداری ناشناخته وبدون جایگاه مانده است .
تا هنگامی که کتاب ، کتابخانه وکتابدار در حصار آمار بی اساس وپست دوستی مدیران ما غریب وتنها وزندانی است امید بهره بری صحیح وموثر از کتاب، کتابخانه ومهارتهای کتابداران مورد امید ما نمی باشد .امید میرود با بیداری مسئولین واهمیت به موضوع در سالهای بعد ودر هفته های کتاب بعدی ودر لابلای آمار وارقام گوش آزار در مورد ابزار وکتابخانه تجلیلی از کتاب وکتابدار نیز بشود ....
این وبلاگ به جهت اطلاع رسانی فعالیت های رشته کتابداری و اطلاع رسانی راه اندازی شده است .